Περιορισμός της μερίδας των ετεροθαλών αδελφών

Σύμφωνα με τη διάταξη του άρθ. 1814 ΑΚ, σε περίπτωση εξ αδιαθέτου διαδοχής στη δεύτερη τάξη, καλούνται μαζί οι γονείς του κληρονομούμενου, οι αδελφοί καθώς και τα τέκνα και εγγονοί αδελφών που έχουν πεθάνει πριν από αυτόν. Οι γονείς και οι αδελφοί κληρονομούν κατ’ ισομοιρία και τα τέκνα και οι εγγονοί αδελφών που έχουν πεθάνει πριν από τον κληρονομούμενο κληρονομούν κατά ρίζες.

Σύμφωνα, δε, με τη διάταξη του άρθ. 1815 ΑΚ, ετεροθαλείς αδελφοί, αν συντρέχουν με γονείς ή με αμφιθαλείς ή με τέκνα ή εγγονούς αμφιθαλών αδελφών, παίρνουν το μισό της μερίδας που ανήκει στους αμφιθαλείς. Το μισό επίσης παίρνουν και τα τέκνα ή οι εγγονοί ετεροθαλών αδελφών που έχουν πεθάνει πριν τον κληρονομούμενο.

Από τις ανωτέρω διατάξεις, σαφώς προκύπτει ότι για την εξεύρεση της μερίδας του ετεροθαλούς αδελφού ή των ετεροθαλών τοιούτων όταν αυτοί συντρέχουν με αμφιθαλείς αδελφούς, λαμβάνεται ως βάση η μερίδα του αμφιθαλούς την οποία θα ελάμβανε και ο ετεροθαλής, εάν ήταν και αυτός αμφιθαλής, ελαττωμένη όμως κατά το μισό και δη αδιαφόρως αν το μισό τούτο είναι ίσο πράγματι με το μισό του ποσοστού το οποίο λαμβάνει ο αμφιθαλής, του υπολοίπου της κληρονομιάς κατανεμομένου κατ’ ίσα μέρη μεταξύ των αμφιθαλών. Ο περιορισμός αυτός των μερίδων των ετεροθαλών αδελφών τίθεται στον νόμο χάριν των γονέων και των αμφιθαλών αδελφών, έτσι ώστε το λαμβανόμενο από τους ετεροθαλείς μισό της μερίδος του αμφιθαλούς να μην καλύπτει το μισό της μερίδος την οποία πράγματι λαμβάνει ο αμφιθαλής (βλ. σχετ. ΜΠρΠειρ 2202/2013 – ΤΝΠ ΝΟΜΟΣ, ΟλΑΠ 492/1960 ΝοΒ 9. 169, ΕφΑΘ 2752/1998 ΕλλΔνη 1998. 643, ΕφΑΘ 9459/1979 ΝοΒ 28.1181, Μπαλή, ΚληρΔ, σ. 126, άλλως Λιτζερόπουλο, ΝοΒ 9.129 επ.).

Στο σημείο αυτό, προσήκει να τονισθεί ότι ο περιορισμός της μερίδας των ετεροθαλών επέρχεται εκ του νόμου όταν υπάρχει διαδοχή στη δεύτερη τάξη, δηλαδή όταν αυτοί κληρονομούν αδελφόν. Αντίθετα, όταν κληρονομούμενος είναι ο γονέας, δεν έχει εφαρμογή η προαναφερθείσα διάταξη, αλλά αυτή του άρθρου 1813 ΑΚ, κατά την οποία ως κληρονόμοι εξ αδιαθέτου στην πρώτη τάξη καλούνται οι κατιόντες του κληρονομουμένου και ως τοιούτοι νοούνται οι εκ νομίμου γάμου προερχόμενοι, ήτοι τέκνα, έγγονοι, δισέγγονοι κλ.π., αδιαφόρως αν κατάγονται εξ ενός και του αυτού γάμου του κληρονομούμενου ή εκ διαφόρων νομίμων γάμων αυτού (βλ. σχετικά ΑΠ 795/2003 – ΤΝΠ ΝΟΜΟΣ).

 

Αγγελική Πολυδώρου, Δικηγόρος

e-mail: [email protected]

Πηγή άρθρου